Zemun danas prepoznajemo po Gardošu, Dunavu, Keju, starim ulicama i posebnoj atmosferi, ali ovaj deo Beograda krije istoriju dugu hiljadama godina. Od neolitskog naselja i rimskog Taurunuma, preko srednjovekovne tvrđave, do grada koji je sve do 1934. godine bio zasebna celina – Zemun ima priču koja se razlikuje od ostatka Beograda.
1. Zemun ima tragove naselja starih više od 7.000 godina
Na području Gardoša pronađeni su tragovi jednog od najstarijih naselja u ovom delu Podunavlja. Povoljan položaj na uzvišenju pored Dunava još u neolitu privukao je ljude da se ovde nastane.
2. Zemun je u rimsko doba bio Taurunum
Današnji Zemun Rimljani su poznavali kao Taurunum. Naselje je imalo vojni značaj i bilo je deo rimskog sistema utvrđenja uz Dunav, odnosno granice Carstva.
3. Zemun je nekada bio grad za sebe
Iako je danas jedna od beogradskih opština, Zemun nije oduvek bio deo Beograda. Administrativno je pripojen Beogradu 1934. godine. Do tada je imao sopstveni gradski život i istorijski razvoj.
4. Na Gardošu se nalazilo srednjovekovno utvrđenje
Današnja Kula na Gardošu nalazi se u okviru prostora nekadašnje zemunske tvrđave. Najstariji sačuvani delovi tog utvrđenja potiču iz 14. veka.
5. Milenijumska kula nije zapravo srednjovekovna kula
Milenijumska kula, poznata i kao Kula Sibinjanin Janka, podignuta je krajem 19. veka kao deo obeležavanja hiljadugodišnjice mađarske državnosti. Danas je jedan od najprepoznatljivijih simbola Zemuna.
6. Prilikom gradnje kule pronađen je rimski sarkofag
Tokom kopanja temelja za Milenijumsku kulu pronađen je veliki kameni sarkofag, za koji se pretpostavlja da potiče iz rimskog perioda. Danas se nalazi u Zemunu, u prostoru Zemunske baštine.
7. Zemun je vekovima bio na granici velikih država
Zbog položaja uz Dunav, Zemun je kroz istoriju često bio poprište sukoba različitih država i vojski. Njime su vladale različite sile, a njegov položaj imao je veliki vojni i trgovački značaj.
8. Kod Zemuna se 1456. odigrala važna bitka na Dunavu
Tokom osmanske opsade Beograda 1456. godine, jedna od odlučujućih borbi odigrala se na Dunavu kod Zemuna. Hrišćanska flota sukobila se sa osmanskim brodovima, u sklopu borbi koje su prethodile odbrani Beograda.
9. Zemun je imao izrazito multikonfesionalnu istoriju
U starom Zemunu vekovima su živeli pripadnici različitih veroispovesti i zajednica. O tome danas svedoče crkve, samostan i ostaci nekadašnje jevrejske zajednice, uključujući zgradu stare sinagoge iz 19. veka.
10. Zemun i danas čuva veliki deo svog istorijskog jezgra
Stare ulice, trgovi, građanske kuće, Gardoš, tvrđava i Zemunski kej čine prepoznatljivu celinu koja je sačuvala duh nekadašnjeg grada.
Zemun se opisuje i kao „grad u gradu“, upravo zbog njegovog posebnog istorijskog i urbanog identiteta.
Koliko ste ovoga znali?
